Knga q sapo ndoqt sht nj kng popullore e kombsis mongoleĦAnj kng korale e pashoqruar me instrumente muzikore, q titullohet: "Mali Tuguleji". Duke dgjuar kt kng t bukur, besoj se mendimet tuaja fluturojn patjetr n stepn e pafund me kullota dhe me kope dhensh t bardh. Ather kush sht kompozitori i ksaj knge ? Tani do ta njohim s bashku z. Yong Rubu, kompozitor dhe dirigjent i kombsis mongole t Rajonit Autonom t Mongolis s Brendshme t Kins.
N Mongolin e Brendshme veprat muzikore t Yong Rubu-s jan shum t njohura. Zj. Hasi q e intervistoi Yong Rubu-n vlersoi shum lart veprat e tij muzikore.
"Sa her dgjoj kto kng, sikur nuhat aromn e kndshme t steps, sikur m del prpara qielli i kaltr dhe ret e bardha."
Z. Yong Rubu ka lindur n stepn e bukur Kerqin t Mongolis s Brendshme, e quajtur "vendlindja
e kngve dhe valleve". Yong Rubu, q sht rritur n nj mjedis t muziks popullore, ishte i vendosur q n vogli t bhej nj muzikant.
N moshn 14 vjeare Yong Rubu q i plqente shum t kndonte, u b nj ushtar artist dhe n moshn 18 vjeare u pranua n Institutin e Letrsis dhe t Artit "Lu Suxun" pr studime, duke filluar kshtu rrugn e tij artistike profesionale. Pas mobilizimit nga ushtria ai filloi t punoj si dirigjent dhe kompozitor n Ansamblin Artistik t Radio-Televizionit t Mongolis s Brendshme. Yong Rubu tha:
"Muzika e kombsis mongole ka histori t gjat dhe karakteristika t veanta, q nuk i kan kombsit e tjera. Tani krijoj muzik simfonike, muzik baleti, korale etj., n mnyr q bota e jashtme ta njoh muzikn mongole."
Pr Yong Rubu-n, adra sht klas, artistt popullor jan msues, ndrsa stepa e pafund, shkrettira e madhe dhe pylli i dendur jan burimi i krijimtaris artistike. Me dashurin pr muzikn dhe pr stepn ai ka prpunuar dhe krijuar shum vepra muzikore me karakteristika t kombsis dhe me atmosfern e kohs. Tani le t shijojm s bashku kngn popullore t Alashanit t Mongolis s Brendshme me titull " I vogli i bardh e i vetmuar i deves", knduar nga kori i pashoqruar nga instrumentet muzikore.
Kjo kng melankolike shpreh me vrtetsi vetmin e pa shpres t nj t vogli t deves q ka
humbur nnn. Ansambli Artistik i Radio-Televizionit t Mongolis s Brendshme e kndoi kt kng dhe zuri vendin e par n Konkursin e 2-t Ndrkombtar Olimpik t Koreve t organizuar n Pusan t Kores s Jugut n vitin 2002.
Gjat shum vjetve, kngt popullore t kombsis mongole t krijuara nga Yong Rubu si "T 4 stint", "Noenjiya", "4 dete" etj., jan prhapur n krahina t ndryshme nga ky ansambl. N vitin 1989, Yong Rubu i oi veprat e tij muzikore n Pallatin Muzikor t Pekinit, ku organizoi me sukses koncertin simfonik t kompozitorit t par t pakicave kombtare.
N tetor t vitit 2005, Yong Rubu shkoi n SHBA n krye t Ansamblit Artistik t Radio-Televizionit t Mongolis s Brendshme pr t dhn shfaqje n ceremonin e Fests s Kulturs Kineze. Veprat e tij shkaktuan jehon t madhe n SHBA dhe pala amerikane organizoi posarisht koncertin koral t veprave t tij. Yong Rubu jo vetm u vlersua lart nga spektatort amerikan, por edhe u prit dhe u vlersua lart nga ish-sekretari amerikan i Shtetit Paul. Duke kujtuar at ast, Yong Rubu tha:
"Spektatorve amerikan t pranishm iu mbushn syt me lot. Zv-drejtori i prgjithshm i Qendrs Artistike "Kenedi" tha se po t kishte zot, edhe ai do t derdhte lot pr kngt tuaja."
N vitin 1998, u organizua Konkursi i par kombtar i korit profesional n qytetin Harbin t Kins, ku mjeshtria e madhe e interpretimit t korit t kryesuar nga Yong Rubu gjeti prkrahjen e plot t Juris dhe befasoi t gjith konkursin.
Drejtori Artistik i Radios s Mongolis s Brendshme, z. Hurile, kujtoi:
"Msuesi Yong Rubu nderoi Mongolin e Brendshme dhe ne mongolt. Ai konkurs ishte shum preks. N mes t kngs s korit ton, u ndrpre energjia elektrike, por spektatort ndoqn me gjith vmendjen n errsir interpretimin ton, t pashoqruar me instrumente muzikore, dhe n fund ata duartrokitn nxehtsisht dhe gjat."
Tani z. Yong Rubu sht 74 vjear, por megjithat ai punon akoma pa u lodhur pr muzikn e kombsis. N vitin 2006 ai vuri n qarkullim 2 albume me muzik simfonike dhe me kngt korale. Yong Rubu tha se ai do t vazhdoj ta zbuloj thesarin artistik t kombsis n detin e kngve popullore mongole, n mnyr q thelbi i artit t kombsis mongole t njihet nga t gjith nprmjet interpretimit me mjeshtri t prsosur. Ai tha:
"Muzika m shoqron gjith jetn. M duket gjithmon se e djeshmja kaloi dhe e nesrmja do t jet m e bukur. Kam n plan q t krijoj 20 vepra muzikore."
T dashur dgjues, n mes t melodis s bukur t "Kngs s steps pr t pritur mysafir", po prfundon edhe programi i sotm. N se u plqeni nj muzik till dhe interesoheni pr kulturn e kombsis mongole, shkoni atje pr t par nga afr stepn e madhe dhe misterioze. ( Pina )






