VN ULUSLARARASI RADYOSU
China Radio International
Çin Haberleri
Türkiye Haberleri
Dış Haberler

\nce vreniyoruz

\n'de az齨l milliyetler

Tdklerin g鰖le \n

Spor

Bilim ve Sa餷
(GMT+08:00) 2007-08-02 12:45:31    
Maliki heti ciddi siyasi krizle kar karya

cri

    Irak'taki en b S黱ni siyasi bloku Uyum Cephesi d黱 (1 A饀stos) Nuri El Maliki'nin liderli餴ndeki koalisyon hetinden 鏴kildi餴ni ilan etti. Bu geliye, Maliki'nin liderli餴ndeki siyasi uzlaya sdecine darbe vurdu. Bunun yansa, Irak'taki genlik durumunda iyileye grmedi. Bawent BaQat'da d黱 meydana gelen intihar saldiar齨da, 70'ten fazla kiu kd 100'e yak齨 kiu yaraland G鰖lemciler, Maliki hetinin ciddi siyasi krize girdi餴ni, hatta dalma tehlikesiyle kar karya bulundu饀nu belirttiler.

    Irak Uyum Cephesi, 275 koltuklu mecliste 44 sandalyenin sahibi. Irak Devlet BawanYardjc齭S黱ni lider Tar El Haumi'nin ban鏴kti餴 Irak Uyum Cephesi bir hafta 鰊ce Maliki'ye, genlik nedeniyle tutuklu bulunan, ancak suanmayan vatandaxar齨 serbest bakimas militanlar齨 silahlar齨齨 al齨mas insan haklar齨gence alt齨a alma ve Irak Uyum Cephesi'nin ger鏴k anlamda kararlara katimasgibi bir dizi istek ileri sdd Irak Uyum Cephesi ayra, isteklerinin karlanmamasdurumunda cephenin 6 kabine esinin koalisyon hetinden 鏴kilece餴 uyar齭齨da bulundu. Maliki'nin s鰖 konusu istekleri kabul etmemesi erine Irak Uyum Cephesi, d黱 koalisyon hetinden 鏴kildi餴ni ilan etti ve Cephe'den gelen banakan yardjc齭ile 5 bakan istifalar齨sundular. Irak Uyum Cephesi, ayra, diTr siyasi partilerin ienlik g鰏termemesi durumunda, kedeki siyasi sdece katima olasiN齨tekrar d黱ecekleri uyar齭齨da da bulundu.

    Irak koalisyon hetinin dalmamasin ABD ve Irak yetkilileri son g黱lerde taraflar aras齨da arabuluculuk yapt Ancak g鰖lemciler, bu arabuluculuk giriumlerinin k s齨lsonuyarattN齨ve Irak hetinin kar karya bulundu饀 ciddi krizi gidermeye yetmedi餴ni belirttiler. Bunun nedenleri yle salanabilir:

    celikle, Irak'taki genlik durumu k鰐eyeye devam ediyor, kontrolden zkma tehlikesi de s鰖 konusu. Irak'taki zor durumu de餴irmek in Bush y鰊etimi, askeri takviyeyle mezhep 鏰t\malar齨鰊lemeye ve Maliki hetinin gruplar aras齨da uzlaya sa餷amas齨a zaman kazanmaya 鏰l\齳or. 辵 an Irak'ta konuxandian Amerikan askerlerinin say齭155 bine ula ancak ABD'nin asker takviye planIrak'taki uddet olaylar齨鰊leyemedi. Irak heti taraf齨dan verilen rakamlara gre, ge鏴n Temmuz ay齨da Irak'ta meydana gelen uddet olaylar齨da bin 600 sivil kd Genlik durumundaki k鰐eye, siyasi krizi daha da derinleiriyor.

    dinci olarak, Irak hetinde yer alan gruplar aras齨daki anlayazl bor. Irak Sava'ndan sonra eski zkar iliwileri bozuldu. 辤i, S黱ni ve Kdt gruplar aras齨da enerji zkarlarve iktidar齨 paylamile orduda reform gibi konular erindeki anlayazllar gitgide daha keskinlei. Bu kritik konularda Maliki heti amma kaydedemedi.

    }黱colarak, ABD ve Irak aras齨da ve ABD inde, Irak sorunundaki anlayazllar daha da belirginlei. ABD, Irak Sava'nda Irak'ta 19.2 milyar Amerikan dolarharcad 340 bin Iraklasker ve polisi e餴tti. Ancak Irak genlik birlikleri bug黱e kadar genlik koruma grevini yerine getiremedi, hatta bazmilitanlar Irak genlik birliklerinin ve polisin ine sd Bunun d\齨da Bush y鰊etimi Eyl ay齨da Kongre'ye Irak'taki geliyelerle ilgili olarak bir rapor sunacak. Bu nedenle Bush, bu tarihten 鰊ce Irak hetinin petrol gelirlerinin datjgibi konularda ilerleme kaydetmesini sa餷ayarak, ke indeki siyasi baskiarazaltmak istiyor. Ancak Irak Meclisi, bu ay tatile girecek.

    G鰖lemciler, Irak'taki siyasi krizin 鏴kirde餴ni taraflar齨 鏰t\malaryumumtma yerine kendi konumlar齨glendirmeyi d黱melerinin ve koalisyon hetini ise sadece kendi hedeflerini ger鏴kleirmelerinin aleti grmelerinin oluurdu饀nu belirttiler. Taraflar齨 yetki in 鏰t\maya devam etmesi ve samimiyetle taviz vermeye yanayamasdurumunda, Maliki hetinin girdi餴 siyasi kriz daha da derinleqcek.