|
Ä¥airin kendi a艧k hikayesi de að~¿Ñzdan að~¿Ñza dola艧m¿Ñ艧 ve h¨~l¨~ dola艧¿Ñyor. Bu 艧air, Tang Hanedan¿Ñ'n¿Ñn ge²õ dªTnemi edebiyat²õ¿Ñlar¿Ñndan Li Shangyin (812-858).
Tang Hanedan¿Ñ'nda ²õok say¿Ñda 艧air, zengin ailelere mensuptu. Bu 艧airlerden farkl¿Ñ olarak Li Shangyin, fakir bir ailenin ²õocuð~u olarak, k¬Ü²õ¬Ükl¬Üð~¬Ünden itibaren hayat¿Ñn zorluklar¿Ñn¿Ñ ²õekti. Ancak Li, kendi r¬Üyas¿Ñn¿Ñ hi²õ unutmayarak, hayat m¬Ücadelesi verdi ve ¬Üst¬Ün bir konuma ula艧maya ²õal¿Ñ艧t¿Ñ. Ama verdið~i m¬Ücadeleye rað~men, ªTl¬Ünceye kadar r¬Üyas¿Ñn¿Ñ ger²õekle艧tiremedi.
Hayat m¬Ücadelesi, yine de Li Shangyin'in kabiliyetini gªTstermesini engellemedi. Li, kalbindeki t¬Üm duygular¿Ñn¿Ñ 艧iirlere dªTkt¬Ü. A艧k 艧iirlerini yazmakta yetenekli olan Li, g¬Üzel bir dille a艧k¿Ñ tasvir ederek, insanlarda sonsuz d¬Ü艧¬Ünceler uyand¿Ñrd¿Ñ. Ancak Li'nin a艧k 艧iirleri genellikle trajediyle biter, yoð~un ac¿Ñ duygusu i²õerir. Bug¬Üne kadar korunan ve hemen hemen herkes²õe bilinen 艧iirinin ismi ise "Ba艧l¿Ñks¿Ñz". Bu 艧iir, bir yak¿Ñnma ile ba艧l¿Ñyor: "Bulu艧mak zor, fakat vedala艧mak daha zor." Sadece bu tek c¬Ümle bile, okurlar¿Ñ ac¿Ñ bir ortama sokmaya yetiyor. Ä¥iirinin devam¿Ñnda Li, a²õ¿Ñlm¿Ñ艧 ²õi²õek yapraklar¿Ñn¿Ñ anlat¿Ñp, r¬Üzgarl¿Ñ ve ac¿Ñl¿Ñ bir ortam olu艧turuyor; ipekbªTceð~inin ªTl¬Üm¬Ün¬Ü yaz¿Ñp, ipek iplið~i kadar uzun ªTzlem duygusunu a²õ¿Ñð~a vuruyor; mumun sªTnmesini yaz¿Ñp, mum yað~¿Ñn¿Ñn damlamas¿Ñyla, ac¿Ñ gªTzya艧lar¿Ñn¿Ñn hayatla birlikte kurumas¿Ñn¿Ñ simgeliyor... Ä¥iir buraya gelince hen¬Üz hikayenin ba艧¿Ñ ve sonu a²õ¿Ñklanm¿Ñ艧 olmuyor, ama bu art¿Ñk ªTnemli deð~il, yoð~un ªTzlem duygusu her okuru duyguland¿Ñrabilecek hale gelmi艧 oluyor. Daha sonraki c¬Ümlelerde bir yandan gen²õ kad¿Ñn¿Ñn her g¬Ün ayna ªTn¬Ünde oturup sakin sakin sevgilisini bekleyi艧i anlat¿Ñl¿Ñrken, dið~er yandan da uzaktaki sevgilisinin gece boyu uyuyamamas¿Ñ ve gen²õ kad¿Ñn¿Ñ ªTzleyi艧i anlat¿Ñl¿Ñyor. Gen²õ kad¿Ñn ve sevgilisi, ula艧amad¿Ñklar¿Ñ duygular¿Ñn¿Ñ birazc¿Ñk r¬Üyaya bað~l¿Ñyor. Ä¥iirin sonunda gen²õ kad¿Ñn ve sevgilisinin ortak sesi ifade ediliyor: "Qingniaolar, benim i²õin sevgilimi ziyaret edin."
"Qingniao", Li Shangyin'in 艧iir yazarken kullanmay¿Ñ sevdið~i bir imgeydi. "Qingniao", eski ²õað~lardaki g¬Üzel bir efsanede karakteridir. Efsaneye gªTre, cennette 3 adet "Qingniao" vard¿Ñr. K¿Ñrm¿Ñz¿Ñ ba艧l¿Ñ, simsiyah gªTzl¬Ü ve g¬Ü²õl¬Ü olan "Qingniao", cennetteki tanr¿Ñ²õan¿Ñn bek²õisi ve habercisidir. Tanr¿Ñ²õa d¬Ünyaya gelmeden ªTnce mutlaka bir "Qingniao" binden fazla dað~¿Ñn ve on binden fazla nehrin ¬Üzerinden u²õarak, haber verir. Daha sonraki efsanede "Qingniao" Ku艧lar¿Ñn Kral¿Ñ olarak kabul edilen anka ku艧una dªTn¬Ü艧t¬Ü. Li Shangyin'in 艧iirlerinde "Qingniao", insana cana yak¿Ñn, samimi ve sevimli "haberci" olarak, karakterlere azc¿Ñk olsa da biraz ¬Ümit getiriyor.
2.jpg)
Gen²õlið~indeki bir hikayesi de, Li Shangyin'in "Qingniao" sevmesine neden oldu. Li gen²õken bir defa bir Taoist tap¿Ñnakta ders alm¿Ñ艧, bu s¿Ñrada tap¿Ñnaktaki gen²õ bir rahibeye a艧¿Ñk olmu艧. Ancak bu a艧k feodal protokol kurallar¿Ñna ayk¿Ñr¿Ñ olduð~u i²õin onay gªTrmez. Bu nedenle Li ve rahibe gizlice birbirine 艧iir yaz¿Ñp ªTzlemini ifade edermi艧; az zamanda tap¿Ñnakta bulu艧mu艧lar. A艧klar¿Ñ giderek daha yoð~unla艧m¿Ñ艧, ancak gizlice bulu艧up ªTzlem giderirken, ayn¿Ñ zamanda da olas¿Ñ vedala艧man¿Ñn ac¿Ñs¿Ñn¿Ñ ²õekerlermi艧. K¿Ñsa s¬Üre sonra rahibe ba艧ka bir yere gªTnderilmi艧. B¬Üy¬Ük ac¿Ñ ²õeken Li, bazen gece yar¿Ñs¿Ñnda, yað~mur demeden r¬Üzgar demeden rahibenin daha ªTnce oturduð~u odan¿Ñn ªTn¬Üne gidip, a艧k¿Ñn¿Ñ anm¿Ñ艧. G¬Üzel bir a艧k bªTylece sonu²õsuz kalm¿Ñ艧.
Belki de a艧k olduð~u zaman yaz¿Ñ艧man¿Ñn getirdið~i g¬Üzel hat¿Ñralardan, belki de yaln¿Ñzl¿Ñð~¿Ñ ²õekerken ger²õekten "Qingniao" gibi, kendi ªTzlemini gªTnderebilen bir ku艧un ortaya ²õ¿Ñkmas¿Ñn¿Ñ diledið~i i²õin, Li Shangyin'in a艧k 艧iirlerinde s¿Ñk²õa "Qingniao" kelimesi gªTr¬Ül¬Üyor. Asl¿Ñnda sadece Li Shangyin deð~il, eski ²õað~lardaki 艧airlerin ²õoð~u, 艧iirlerine "Qingniao" imgesini koyar. Kimileri a艧k¿Ñyla aras¿Ñndaki temas zorluð~unun getirdið~i ¬Üz¬Ünt¬Üler, kimileri de yak¿Ñnlar¿Ñndan uzak kalmaktan dolay¿Ñ duyduklar¿Ñ ²õaresizlik duygusunu ifade eder, kendi ger²õek duygular¿Ñn¿Ñ efsanedeki "Qingniao"lara sªTyler ve "Qingniao"lardan kendi ªTzlemini iletmesini ve mutluluk, bar¿Ñ艧 ve huzur mesajin¿Ñ gªTndermesini ister.
Ä¥air Li Shangyin, insanlar¿Ñn sevdið~i efsaneyi kullan¿Ñp, ger²õek d¬Ünyadaki duygu hayat¿Ñn¿Ñ tasvir etmekte yeteneklidir. ¯nsanlara canl¿Ñ imajlar getiren 艧iirleri de bug¬Üne kadar korundu.
|